A A A

Innowacja pedagogiczna - wychowanie fizyczne

INNOWACJA PEDAGOGICZNA Z WYCHOWANIA FIZYCZNEGO


Profilaktyka wad postawy poprzez zabawę i aktywność ruchową.



„Gimnastyka korekcyjna, jako element kształtowania postawy ciała.”


ISTOTA INNOWACJI





    Istotą innowacji jest przeciwdziałanie powstawaniu wad postawy, poprzez odpowiednie gry i zabawy korekcyjne stosowane w wychowaniu fizycznym oraz zastosowanie piłek rehabilitacyjnych podczas lekcji nauczania zintegrowanego. Mała ilość zajęć korektywy w szkole zainspirowała mnie do stworzenia innowacyjnego programu profilaktycznego. Jest to program, który powstał na bazie obserwacji dziecka, które większość czasu w  dniu spędza w pozycji siedzącej , co  nie leży w naturze dziecka, szczególnie tych najmłodszych. Z roku na rok problem wad postawy  nasila się, powodem jest rozwijająca się komputeryzacja i komunikacja medialna oraz brak czasu zapracowanych rodziców na rozwijanie potrzeb ruchowych dziecka. Wielogodzinny pobyt w pozycji siedzącej ,w ławkach często niedostosowanych do wzrostu jest wybitnie szkodliwy dla rozwijającego się organizmu. Dziecko w trakcie rozwoju stara się rozładować nadmiar nagromadzonej energii. Długie przesiadywanie ograniczające ruch, szkodliwie oddziałuje na układ nerwowy, kostny, krążenia-  jest przyczyną wielu nieprawidłowości w zachowaniu się i rozwoju psychomotorycznym dziecka.
Pragnę  rozpocząć w roku szkolnym 20011/2012 innowacyjny program profilaktyczny w mojej szkole. Polega on na wykorzystaniu dużych piłek rehabilitacyjnych  podczas lekcji nauczania zintegrowanego oraz wykorzystanie gier i zabaw korekcyjnych na jednej 1ekcji wychowania fizycznego w tygodniu. Programem objęci będą uczniowie klasy IIIb, którzy co drugą lekcję, zamiast twardych krzeseł obciążających kręgosłup używać będą do siedzenia miękkich piłek, które przez swoją niestabilność wzmacniają mięśnie posturalne grzbietu i wymagają zachowania prawidłowej postawy podczas siedzenia. Piłki używane byłą również w  tej klasie do ćwiczeń śródlekcyjnych, przygotowanych wcześniej przeze mnie i przekazane nauczycielce nauczania zintegrowanego. Program ten pozwolił na uatrakcyjnienie lekcji ,zarówno nauczania zintegrowanego , jak i wychowania fizycznego ,będzie wpływał również na utrzymywanie poprawnej postawy ciała podczas siedzenia, a przez ćwiczenia śródlekcyjne będzie rozładowywał nagromadzoną energię uczniów podczas lekcji.  Dzieci tej klasy były  przebadane na początku roku szkolnego 2010/2011 metodą komputerową  pod względem wad postawy i zdiagnozowane przez Ośrodek BUSIDO. Programem objęłam dzieci tylko jednej klasy  przez okres jednego roku szkolnego 2011/2012. Po tym okresie uczniowie zostaną ponownie zbadane i zdiagnozowane tą samą metodą, pozwoli to na wyciągnięcie wniosków o skuteczności wprowadzenia piłek rehabilitacyjnych do lekcji oraz wprowadzeniu gier i zabaw korekcyjnych do lekcji wychowania  fizycznego i wpływu ich na postawę dzieci. Uświadomi to nam również o wpływie siedzącego trybu życia na kształtowanie postawy ciała i związanym z tym wadami kręgosłupa.
Zabawy i gry ruchowe są bardzo lubianą przez dzieci formą zajęć ruchowych .Wynika to z ich różnorodności , swobody działania, prostoty ruchów, możliwości wyboru rozwiązań i sprawdzania się z rówieśnikami. Powinny być podstawowym środkiem realizacji zadań w wychowaniu fizycznym oraz gimnastyce korekcyjnej zwłaszcza dla dzieci wieku wczesnoszkolnym.
   Wadą postawy nazywamy zmiany w wyprostowanej swobodnej pozycji ciała, które zdecydowanie różnią się od ukształtowania typowych dla płci, wieku budowy konstytucjonalnej. Zalicza się je do zaburzeń statyki ciała. Postawa ciała zmienia się wraz z wiekiem. Postawa ciała dziecka w wieku przedszkolnym ulega bardzo szybkim przemianom .Kościec dziecka 3-letniego jest giętki i elastyczny, krzywizny nie są jeszcze w pełni ukształtowane, stawy cechuje duża ruchomość. Słaby układ mięśniowy sprzyja wystawaniu brzucha ,
kolana mają tendencje do koślawienia, stopa ma słabo wykształtowane łuk wewnętrzny. Taka a nie inna budowa morfologiczna dzieci 3-4 letnich wymusza stosowanie odpowiednich ćwiczeń korekcyjnych poprzez zabawę. W wieku5-6 lat proporcje ciała ulegają zmianie. Cechami charakterystycznymi postawy dziecka 5-6 letniego jest obecność lordozy szyjnej, plecy są prawie płaskie
odcinku piersiowym, brzuch wysunięty do przodu, zaznaczona lordoza lędźwiowa, stopy o widocznym już łuku podłużnym. Objawy niepokojące w postawie ciała to: boczne skrzywienie kręgosłupa, asymetria barków i łopatek, płaskostopie, koślawość i szpotawość kolan .
Jedną z przyczyn wad postawy u dzieci  jest zbyt długo trwająca pozycja siedząca, zbyt niskie stoliki i krzesła niedopasowane do wzrostu dziecka, sprzyjające powstaniu przykurczu zginaczy  stawu biodrowego i rozciągnięciu mięśni kulszowo-goleniowych, nadmierne pochylanie się podczas pisania, czy rysowania sprzyja powstaniu przykurczy mięśni piersiowych i rozciągnięciu mięśni grzbietu, co może doprowadzić do pleców okrągłych.
 Głównym celem tej innowacji jest profilaktyka  stosowana na lekcjach nauczania zintegrowanego oraz wychowania fizycznego oraz przeciwdziałanie wadom postawy, kształtowanie poprawnych nawyków ruchowych, przygotowanie do świadomego przybierania pozycji skorygowanej poprzez gry i zabawy ruchowe. Rozwijanie naturalnej potrzeby ruchu u dzieci , należy wykorzystać do kształtowania nawyków prawidłowej postawy ciała w najróżnorodniejszych sytuacjach, np. w czasie zabawy, zajęć ruchowych ,pobytu w domu, podczas zajęć lekcyjnych itp. Program ten obejmuje kształtujący rozwój osobowości, twórczy charakter gier i zabaw ruchowych.  Kształtowanie przez zabawę odpowiednich nawyków , będzie  miało wpływ także na poprawną postawę ciała w danym wieku.  Uwzględnione w programie gry i zabawy nie tylko mają za zadanie ukształtowanie fizyczne dziecka, ale również mają pomagać w utożsamianiu się z grupą i mają rozwijać osobowość dziecka i twórczy jego charakter.



UCZESTNICY INNOWACJI
 
     Powodem, który skłonił mnie do wprowadzenia tej innowacji były wyniki badań przeprowadzone i zdiagnozowane przez ośrodek rehabilitacyjny BUSIDO, którym byli objęci uczniowie klasy II.  Wyniki badań odchyleń rozwojowych przedstawiają się w sposób następujący w klasie na 23 uczniów , aż 19 posiada wady postawy , co stanowi 83% ogółu uczniów w klasie. Posiadają różne dysfunkcje narządu ruchu są to:
-    skolioza                                   -6 uczniów
-    kifoza                                       -5 uczniów
-    lordoza                                    -1 uczeń
-    wady kończyn dolnych -         - 6 uczniów
-    nadwaga                                - 2uczniów
Bardzo duża liczba dzieci posiada wady postawy , co utwierdza mnie ostatecznie o słuszności tej innowacji.
     Aby praca z uczniami przynosiła pozytywny efekt potrzebna jest ścisła współpraca z  nauczycielem nauczania zintegrowanego  uczącym w tej klasie, rodzicami. W innowacji stanowią oni podmiot wspomagający.



OPIS WARUNKÓW SZKOLNYCH

Innowacja będzie realizowana w szkole, w sali lekcyjnej klasy III na lekcjach nauczania zintegrowanego , podczas ćwiczeń śródlekcyjnych z zastosowaniem piłek rehabilitacyjnych, oraz na lekcjach wychowania fizycznego  na sali gimnastycznej podczas rozgrzewki, bądź podczas ćwiczeń uspakajających na zakończenie lekcji . Sprzęt który będzie wykorzystany do innowacji: piłki rehabilitacyjne, woreczki, laski gimnastyczne, szarfy, drabinki, gumowe piłki.



CELE I ZADANIA INNOWACJI


-    Kształtowanie nawyku przyjmowania prawidłowej postawy ciała.             
-    Rozwijanie cech motorycznych takich jak :szybkość, zwinność, wytrzymałość, gibkość.
-    Kształtowanie poprawnych nawyków ruchowych i przygotowanie do świadomego przybierania pozycji skorygowanej podczas siedzenia na piłkach rehabilitacyjnych.
-    Rozwijanie aktywności twórczej i wyobraźni poprzez gry i zabawy.
-    Oddziaływanie na poszczególne grupy mięśniowe w likwidacji dystonii mięśniowej.
-    Stworzenie możliwości utrzymania poprawnej pozycji w trakcie trwania całej zabawy, czy gry ruchowej.
-    Poprzez zabawę pomoc dziecku z utożsamieniu się z grupą i współpracy z rówieśnikami.
-    Wzmacnianie mięśni posturalnych poprzez zabawę, bez ingerencji          
świadomości.
-    Wytworzenie silnej i wytrzymałej stabilizacji mięśniowo-
    więzadłowej kręgosłupa.
-    Zwiększenie pojemności życiowej płuc poprzez ćwiczenia oddechowe oraz zabawę.
-    Podnoszenie wydolności układów i narządów : ruchu, krążenia, oddychania, przemiany materii itp.
-    Poprzez duże zaangażowanie emocjonalne ,zabawy i gry ruchowe sprzyjają wypoczynkowi i odprężeniu.
-    Wdrożenie do rekreacji ruchowej uwzględniające elementy profilaktyki i korekcji zaburzeń zagrażających lub istniejących u dzieci.
-    Wprowadzają radosny nastrój i dobre samopoczucie.



PRZEWIDYWANE OSIĄGNIĘCIA UCZNIÓW

 

-    Umie przyjmować prawidłową postawę ciała.
-    Potrafi bez ingerencji świadomości utrzymać skorygowaną postawę podczas zabawy, pozycji siedzącej, ruchu itp.
-    Zna zabawy i gry ruchowe.
-    Potrafi współpracować i utożsamiać się z grupą.
-    Uczy twórczego myślenia.
-    Rozwija swoją aktywność ruchową.
-    Zachowuje bezpieczeństwo podczas zabawy i gry ruchowej.
-    Umie wykorzystać  przybory podczas zabawy.
-    Potrafi wykonywać poprawnie ćwiczenia korekcyjne.
-    Zna pozycje wyjściowe i końcowe w grach i zabawach ruchowych.
-    Wie jak poruszać się podczas zabawy korekcyjnej.
-    Rozwija swoją ogólną i wszechstronną sprawność fizyczną.
-    Uczy się uczciwości i zdyscyplinowania.
-    Potrafi dokładnie wykonać zadanie korekcyjne.




EWALUACJA INNOWACJI

          Ewaluacja , czyli działanie zmierzające do stwierdzenia, w jakim stopniu cele będą osiągnięte. Tak wiec, aby sprawdzić, czy przygotowana przeze mnie innowacja przyniosła oczekiwane rezultaty proponuję przeprowadzić:
 -   badania uczestników innowacji pod kątem wad postawy,
-    porównanie wyników badań z przed i po innowacji,
-    obserwowanie uczniów podczas zajęć wychowania fizycznego i wpływu metody gier i zabaw dla potrzeb gimnastyki korekcyjnej,
-    przeprowadzenie ankiety wśród rodziców i uczniów klasy III,
-    wpływ ćwiczeń śródlekcyjnych na rozładowanie emocjonalne dzieci- ankieta dla nauczyciela edukacji wczesnoszkolnej
   

Opracowała
Mgr Beata Kras
Zespół Szkolno-Przedszkolny nr3
W Rybniku